Chương 4Mua cá giống

Chợ phiên họp từ lúc trời còn chưa sáng hẳn.

Hứa Niệm len qua dòng người, tay xách chiếc giỏ tre chú Ba đan cho, mũi hít hà mùi chợ quê: mùi cá tanh lẫn mùi rau tươi, mùi bánh rán thơm phức từ gánh hàng đầu chợ, mùi mắm tôm nồng nàn từ sạp hàng khô. Cô đi thẳng đến dãy bán cá giống ở cuối chợ, nơi mấy thùng xốp sủi bọt oxy ầm ĩ.

“Chị mua cá giống gì?” Người bán là một phụ nữ trạc tứ tuần, tay thoăn thoắt vớt cá. “Chép, trắm, rô phi, cá nào cũng có.”

“Chị ơi, cá chép giống bao nhiêu một con?”

“Hai nghìn. Lấy nhiều bớt cho.”

Hứa Niệm nhìn đàn cá chép con bằng ngón tay út bơi lượn trong thùng, vảy ánh lên dưới nắng sớm. Cô tính nhẩm: ao rộng gần hai sào, thả hai nghìn con… tiền giống hết bốn triệu. Số tiền tiết kiệm của cô sau khi nghỉ việc còn chưa đến ba mươi triệu, mà nhà cửa, vườn tược còn bao nhiêu thứ phải lo.

Cô đang tính thì một giọng nói vang lên bên cạnh: “Cá này gầy.”

Cô quay sang. Lục Trầm đứng đó, áo sơ mi xám xắn tay, tay xách một túi thuốc thú y. Anh cúi xuống nhìn thùng cá, nhíu mày.

Người bán cười gượng: “Cá giống thế này là đẹp rồi, anh ơi.”

“Đẹp gì. Vây rách, bơi lờ đờ.” Lục Trầm chỉ tay vào một con. “Con này sắp chết rồi.”

Hứa Niệm nhìn kỹ, quả nhiên thấy mấy con cá bơi nghiêng ngả. Cô rụt tay lại khỏi miệng thùng, quay sang anh, mắt long lanh như vớ được phao cứu sinh: “Anh Lục! Anh đi chợ à?”

“Mua thuốc.” Anh đáp gọn, rồi nhìn cô. “Cô định mua cá giống?”

“Vâng. Em tính thả hai nghìn con chép.”

“Đừng mua ở đây.” Anh nói thẳng, không vòng vo. “Qua sạp cuối dãy, ông Tư bán cá giống tự ương, khỏe hơn.”

Người bán phụ nữ trừng mắt nhìn Lục Trầm. Anh thản nhiên như không, quay lưng đi về phía sạp cuối. Hứa Niệm vội vàng chạy theo, không quên quay lại cười xin lỗi người bán.

Sạp ông Tư nhỏ hơn, chỉ có ba thùng xốp, nhưng cá trong thùng bơi nhanh thoăn thoắt, vảy sáng bóng. Ông Tư đang ngồi nhặt rau, thấy Lục Trầm thì cười: “Bác sĩ Lục! Lại mua cá về thả ao à?”

“Không. Dẫn người mua.” Lục Trầm hất cằm về phía Hứa Niệm. “Cháu bà Năm, ao góc đông nam.”

Ông Tư nheo mắt nhìn Hứa Niệm, rồi gật gù: “Cháu bà Năm à? Bà mày ngày xưa toàn mua cá giống của ông. Được, ông tính giá cũ: một nghìn rưỡi một con.”

Hứa Niệm mừng rỡ: “Thật ạ? Cháu lấy hai nghìn con!”

“Hai nghìn con chép thì ao mày chật.” Lục Trầm chen ngang. “Thả một nghìn chép, năm trăm trắm cỏ, năm trăm rô phi. Trắm ăn cỏ, rô phi dễ nuôi, chép lớn nhanh.”

Ông Tư gật đầu lia lịa: “Bác sĩ nói đúng. Bà mày ngày xưa cũng thả kiểu này.”

Hứa Niệm lấy cuốn sổ tay của bà ra, ghi chép cẩn thận. Lục Trầm liếc nhìn cuốn sổ, khóe miệng khẽ nhếch: “Đi mua cá còn mang sổ.”

“Em học theo bà mà.” Cô cười hì hì. “Anh Lục, anh rảnh không? Lát anh xem giúp em cá giống được không? Em sợ mua phải cá bệnh.”

Lục Trầm im lặng hai giây, rồi gật đầu: “Được.”

Hai nghìn con cá được đóng vào bốn túi nilon bơm oxy. Hứa Niệm trả tiền, tay run run đếm từng tờ. Ba triệu đồng — số tiền lớn nhất cô từng chi một lần kể từ khi về quê.

Trên đường về, Lục Trầm đi xe máy chở cô, bốn túi cá treo lủng lẳng hai bên. Gió sớm mát rượi, lúa hai bên đường còn đọng sương. Hứa Niệm ngồi sau, ôm chặt túi cá, bỗng hỏi: “Anh Lục, sao anh biết nhiều về cá thế? Anh là bác sĩ thú y mà.”

“Ở quê, bác sĩ thú y chữa cả cá.” Anh đáp, mắt nhìn thẳng đường. “Cá bệnh, người ta cũng mang đến phòng khám.”

“Thế à? Em tưởng anh chỉ chữa chó mèo.”

“Cái gì thở được thì tôi chữa được.”

Hứa Niệm bật cười. Người này nói chuyện cứ như đang đọc hướng dẫn sử dụng, nhưng nghe kỹ lại thấy buồn cười.

Về đến nhà, Lục Trầm kiểm tra từng túi cá, loại ra hơn chục con yếu. Anh chỉ cô cách thả cá: ngâm túi xuống ao mười lăm phút cho cân bằng nhiệt độ, rồi mới mở túi cho cá bơi ra.

“Cá mới thả đừng cho ăn ngay.” Anh dặn. “Để nó quen nước đã.”

“Vâng ạ.”

Hứa Niệm làm theo từng bước, cẩn thận như đang chăm trẻ sơ sinh. Khi những con cá chép con đầu tiên bơi ra khỏi túi, lượn một vòng rồi chui vào đám rong, cô reo lên như đứa trẻ: “Nó bơi kìa! Anh xem kìa!”

Lục Trầm đứng bên cạnh, nhìn cô gái đang ngồi xổm bên bờ ao, mặt mày rạng rỡ, bỗng thấy cổ họng mình khô khốc. Anh quay mặt đi, ho khẽ một tiếng: “Tôi về đây.”

“Khoan đã!” Hứa Niệm chạy vào nhà, lúc sau mang ra một bọc giấy. “Cá kho riềng hôm qua còn, em gói cho anh mang về ăn cơm.”

Lục Trầm nhìn bọc giấy, im lặng một lúc rồi nhận lấy. “Cảm ơn.”

“Anh ăn hết thì mai em kho tiếp.” Cô cười tít mắt. “Nhà em cá nhiều mà.”

Anh không đáp, chỉ gật đầu rồi lên xe. Nhưng khi xe đã chạy được một đoạn, Hứa Niệm thấy anh dừng lại, mở bọc giấy ra ngửi một cái, rồi mới đi tiếp.

Cô ôm miệng cười. Người gì mà đáng yêu thế không biết.

Buổi chiều, Hứa Niệm ra ao cho cá ăn lần đầu. Cô rải cám theo vòng tròn như trong sổ bà dặn, miệng lẩm nhẩm: “Ăn đi các con, ăn nhiều mau lớn, lớn rồi… chị bán lấy tiền.”

Vừa dứt lời, cô tự bật cười. Mới thả cá buổi sáng đã nghĩ đến chuyện bán, đúng là con buôn.

Nhưng rồi cô khựng lại. Mặt nước bỗng sôi lên. Đàn cá chép con từ khắp nơi đổ về, tranh nhau đớp cám, quẫy đạp tung tóe. Chưa đầy mười phút, mặt ao đã sạch bóng cám.

“Ăn khỏe thế?” Hứa Niệm tròn mắt. Cá mới thả mà đã ăn như thế này, cô chưa từng thấy.

Cô chợt nhớ đến lời bà trong sổ: “Nước mạch ngọt, cá ăn ngon, lớn nhanh.” Cô cúi xuống, vốc một vốc nước lên ngửi. Vẫn cái mùi mát lạnh, sạch sẽ như mưa đầu mùa ấy.

Tối, chú Ba sang chơi, nghe chuyện mua cá thì gật gù: “Ông Tư bán cá giống tốt nhất chợ. Bà mày ngày xưa cũng chỉ mua của ông ấy.”

“Cháu thả hai nghìn con, chú Ba ạ.” Hứa Niệm khoe. “Anh Lục bảo thả xen ba loại.”

“Ừ, bác sĩ Lục nói đúng.” Chú Ba nhấp ngụm trà. “Mà này, mày có để ý không, thằng Lục từ ngày về làng, chưa bao giờ đi chợ cùng ai. Hôm nay nó dẫn mày đi mua cá, cả chợ xì xào.”

Hứa Niệm sặc trà: “Xì xào gì ạ?”

“Xì xào là bác sĩ Lục có ý với cháu bà Năm.” Chú Ba cười khà khà, mắt nhíu lại tinh quái. “Mày thấy sao?”

“Chú Ba!” Hứa Niệm đỏ mặt, vành tai nóng bừng. “Người ta chỉ giúp cháu xem cá thôi mà.”

“Giúp xem cá?” Chú Ba nhướng mày. “Nó bận tối mắt tối mũi, phòng khám lúc nào cũng đông, mà rảnh đi xem cá với mày? Mày tin không?”

Hứa Niệm cúi gằm mặt, tay miết quai cốc trà. Trong đầu cô hiện lên hình ảnh Lục Trầm đứng giữa chợ, chỉ tay vào thùng cá, giọng trầm trầm: “Đừng mua ở đây.”

Tim cô đập nhanh một nhịp.

“Thôi, chú về đây.” Chú Ba đứng dậy, vươn vai. “Mai chú sang giúp mày rào lại bờ ao, không thì cá lớn nó nhảy ra ngoài hết.”

“Vâng ạ.”

Chú Ba đi rồi, Hứa Niệm ra bờ ao ngồi. Trăng non lại lên, mỏng như lưỡi liềm treo trên ngọn tre. Đàn cá con đã quen ao, thỉnh thoảng lại quẫy lên một cái, tạo thành những gợn sóng nhỏ lăn tăn.

Khoai chạy ra, nằm gác đầu lên đùi cô, thở phì phò. Hứa Niệm xoa đầu nó, khẽ nói: “Khoai này, mày bảo anh Lục có ý gì với chị không?”

Khoai ngẩng lên nhìn cô, rồi lại gục xuống, vẫy đuôi một cái như trả lời: em không biết đâu.

Hứa Niệm bật cười, ngả lưng xuống bãi cỏ. Trên trời, sao bắt đầu lấp lánh. Dưới ao, cá quẫy. Bên tai, tiếng ếch nhái râm ran.

Cô nhắm mắt lại, mỉm cười.

Ngày mai, cô sẽ gieo hạt giống trong hũ sành của bà. Ngày kia, cô sẽ trồng rau quanh bờ ao.

Mọi thứ đang bắt đầu, từng chút một, như mầm cây đội đất vươn lên.