Chương 4Đất chua

Sương sớm còn đọng trên ngọn cỏ, mỗi giọt sương ôm một hạt nắng li ti, lấp lánh như ai rắc vụn thủy tinh khắp vườn.

Lâm Hiểu vác bao vôi lên vai, bước từng bước nặng nhọc ra giữa luống đất. Bao vôi không lớn, nhưng với đôi vai quen gõ bàn phím của cô, nó nặng như vác cả một mùa đông. Chú chó vàng lẽo đẽo chạy theo sau, thỉnh thoảng lại chạy vòng lên trước, quay đầu nhìn cô như giục giã.

“Từ từ, chị mệt.” Cô thở hổn hển, đặt bao vôi xuống bờ đất.

Con chó nghiêng đầu nhìn cô, cái đuôi vẫy tít. Sáng nay nó đã tự ý ở lại, ăn hết nửa cái bánh mì rồi nằm phục ở bậc thềm không chịu đi. Lâm Hiểu nhìn bộ lông vàng óng của nó dưới nắng sớm, buột miệng:

“Hay đặt mày là Vàng nhé?”

Con chó sủa một tiếng ngắn, như đồng ý.

“Vàng nhé. Từ nay mày là Vàng.”

Cô xoa đầu nó, rồi xé miệng bao vôi. Bột vôi trắng tinh, mịn như bột mì, tỏa ra mùi hăng hắc đặc trưng. Lâm Hiểu nhớ lời mảnh giấy: đất này chua, bón vôi trước. Cô bốc một nắm vôi, rải đều lên mặt luống, tay run run vì chưa quen.

Rải được nửa luống, mồ hôi đã ướt đẫm lưng áo. Cô ngồi xuống bờ đất nghỉ, Vàng lập tức chạy đến, gối đầu lên đùi cô.

“Này, mày có biết trồng rau không?” Cô vuốt ve cái đầu xù của nó. “Chị thì chịu. Chị chỉ biết gõ máy tính thôi.”

Vàng lim dim mắt, vẻ mặt như muốn nói: không sao, có em đây.

Tiếng xe đạp lạch cạch vang lên ngoài ngõ. Cô Ba đi chợ về, gánh hàng còn nặng trĩu hai bên. Thấy Lâm Hiểu ngồi giữa vườn với bao vôi, cô dừng lại, chống gánh xuống.

“Ôi chao, bón vôi đấy à? Ai bày cho mày thế?”

Lâm Hiểu giật mình. Chuyện mảnh giấy, cô chưa kể với ai.

“Dạ… cháu đọc trên mạng ạ.”

“Đọc trên mạng mà cũng biết đất này chua?” Cô Ba nheo mắt, cười cười. “Khá đấy. Nhưng rải mỏng thôi con, dày quá cháy rễ. Rải xong phải cuốc trộn đều, phơi ba bữa nắng rồi mới bón phân.”

“Dạ, cháu nhớ rồi.”

Cô Ba nhìn cô một lúc, rồi từ gánh hàng lấy ra một chiếc cào đất cũ, cán tre đã bóng mượt vì dùng lâu.

“Này, cô cho mượn. Cào cho tơi đất. Mai mốt rảnh ra tiệm cô, cô chỉ cho cách ủ phân.”

“Cô Ba tốt với cháu quá.”

“Tốt gì.” Cô Ba xua tay, nhưng khóe miệng đã cong lên. “Cô thấy mày chịu khó, thương. Cả làng này, con gái thành phố về quê, được ba bữa là chạy mất dép. Mày thì khác.”

“Khác sao ạ?”

“Khác là mày lì.” Cô Ba cười khanh khách, gánh hàng lên vai đi tiếp. “Lì như bà nội mày hồi trẻ!”

Lâm Hiểu ôm chiếc cào, nhìn theo bóng cô Ba khuất sau rặng tre. Lì ư? Có lẽ. Hoặc có lẽ, cô chỉ là không còn đường lui nữa thôi.

Cô cào đất đến trưa. Vôi trắng trộn vào đất nâu, loang lổ như bức tranh ai vẽ dở. Hai cánh tay cô mỏi nhừ, lòng bàn tay rát bỏng dù đã đeo găng. Nhưng khi nhìn luống đất tơi ra từng mảng, trong lòng cô dâng lên một niềm vui lạ lùng — cái niềm vui của người lần đầu tiên trong đời làm ra một thứ gì đó bằng chính đôi tay mình.

Trưa, cô nấu một gói mì tôm, đập thêm quả trứng gà mua ở tiệm Cô Ba. Vàng ngồi bên cạnh, nhìn chằm chằm vào bát mì, nước dãi chảy dài.

“Cho mày nửa quả trứng này.” Cô gắp trứng bỏ vào cái bát sành mẻ để trước mặt nó. “Ăn đi, rồi chiều ra vườn với chị.”

Vàng ăn ngấu nghiến, ăn xong lại dụi đầu vào chân cô.

Buổi chiều, khi Lâm Hiểu đang cào nốt luống cuối cùng, Vàng bỗng sủa vang lên hai tiếng rồi chạy vụt ra cổng. Cô ngẩng lên, chỉ kịp thấy bóng một người đàn ông cao lớn khuất sau rặng tre — dáng đi vững chãi, đôi dép tổ ong lẹp xẹp.

Tim cô đập nhanh một nhịp.

Cô chạy ra cổng. Trước cổng, một bao tải dứa còn mới đặt ngay ngắn. Bên cạnh, mảnh giấy gấp làm tư, đè dưới hòn đá nhỏ. Nét chữ nguệch ngoạc quen thuộc:

“Phân chuồng ủ hoai rồi. Bón lót, cuốc sâu một gang tay. Đừng bón sát gốc.”

Không ký tên. Nhưng Lâm Hiểu không cần chữ ký cũng biết là ai.

Cô ngẩng lên nhìn về phía căn nhà mái ngói bên trái. Khói bếp đang bay lên, cuộn thành sợi thẳng tắp trong nắng chiều. Không một bóng người. Anh ta đi nhanh thật, hoặc là… cố tình tránh mặt cô.

“Người gì mà như ma.” Cô lẩm bẩm, nhưng khóe miệng lại cong lên.

Cô mở bao tải ra. Phân chuồng đã ủ hoai, màu nâu đen, tơi xốp, không còn mùi hôi mà chỉ còn mùi ngai ngái của đất. Lâm Hiểu bốc một nắm, cảm nhận độ ấm còn lại trong phân — cái ấm của sự sống đang âm ỉ.

Cô bón phân, cuốc trộn đều vào đất. Mặt trời ngả dần về tây, bóng cô đổ dài trên luống đất. Vàng nằm trên bờ, thỉnh thoảng lại ngẩng lên nhìn cô, như một ông giám sát nghiêm khắc.

Đến khi xong việc, trời đã nhá nhem. Lâm Hiểu đứng giữa vườn, nhìn những luống đất nâu tơi xốp trải dài trước mắt. Không còn cỏ dại, không còn chai cứng. Đất đã sẵn sàng.

Cô chợt nhớ ra điều gì, chạy vào nhà, lấy từ túi ra hai quả trứng gà còn lại buổi trưa mua ở tiệm Cô Ba, bỏ vào túi nilon. Rồi cô rón rén bước về phía căn nhà mái ngói bên trái, Vàng lẽo đẽo theo sau.

Cô định bụng treo túi trứng ở cổng nhà anh ta, coi như lời cảm ơn. Nợ ân tình thì phải trả, dù người ta không chịu nhận mặt.

Nhưng cô mới đi được nửa đường đã khựng lại.

Giang Dã đang đứng ở sân nhà, tay xách thùng nước, quay lưng về phía cô. Ánh hoàng hôn rải lên tấm lưng rộng của anh ta một lớp vàng mỏng. Vàng vừa thấy anh ta đã sủa một tiếng mừng rỡ, chạy vụt tới, quấn lấy chân anh ta.

Giang Dã cúi xuống, xoa đầu con chó. Động tác của anh ta dịu dàng đến bất ngờ, hoàn toàn khác với vẻ lầm lì thường ngày.

Lâm Hiểu đứng sững, túi trứng trong tay bỗng nặng trịch. Cô tiến không được, lùi cũng không xong.

Đúng lúc ấy, Giang Dã ngẩng lên.

Bốn mắt chạm nhau.

Lâm Hiểu cảm thấy mặt mình nóng bừng. Cô giơ túi trứng lên, cười gượng:

“À… em… em cảm ơn anh về bao phân ạ.”

Giang Dã nhìn túi trứng, rồi nhìn cô. Một giây. Hai giây.

“Không có gì.” Anh ta nói, giọng trầm trầm. Rồi quay người, xách thùng nước đi vào nhà.

Lâm Hiểu đứng trơ ra giữa đường, túi trứng vẫn giơ lơ lửng trên tay. Vàng chạy về bên cô, ngẩng lên nhìn như muốn nói: chị ơi, người ta đi rồi.

“Thằng Dã nó thế đấy, mày đừng để bụng.”

Giọng bà nội Giang vang lên sau lưng. Bà cụ không biết đã đứng đó từ lúc nào, tay phe phẩy chiếc quạt nan.

“Bà ơi, anh ấy… giận cháu à?”

“Giận gì.” Bà cụ cười khì khì, đón lấy túi trứng trong tay cô. “Nó ngại đấy. Hồi bé nó cũng thế, được khen là đỏ mặt chạy mất. Lớn rồi vẫn không chữa được.”

Bà cụ nhìn cô, ánh mắt tinh tường như đọc thấu suy nghĩ trong đầu cô:

“Nó tốt bụng, nhưng vụng về trong chuyện thể hiện. Mày cứ từ từ mà cảm nhận.”

Lâm Hiểu cúi đầu, vành tai nóng ran. Cô cũng không hiểu sao mình lại ngượng đến thế.

“Thôi, vào nhà bà ăn cơm. Bà nấu canh chua cá, thằng Dã nó đi đánh cá về đấy.”

“Dạ.”

Bữa cơm tối hôm ấy, Giang Dã vẫn ít nói như mọi khi. Nhưng khi Lâm Hiểu đứng dậy xin phép về, anh ta bỗng lên tiếng, giọng hơi ngập ngừng:

“Mai… gieo hạt thì gieo thưa thôi.”

“Dạ, em nhớ rồi.”

Chỉ bốn chữ. Nhưng trên đường về, Lâm Hiểu cứ mỉm cười một mình.

Mùi đất sau cơn mưa hôm qua vẫn còn phảng phất đâu đây, quyện với mùi vôi hăng hắc và mùi phân hoai ngai ngái. Một mùi hỗn hợp kỳ lạ, mà cô bỗng thấy… thơm.

Cô ngồi bệt xuống bờ đất, Vàng lập tức chạy đến, gối đầu lên chân cô. Hai chị em — một người, một chó — cùng nhìn ra phía chân trời, nơi mặt trời đang lặn dần sau rặng tre, nhuộm cả cánh đồng một màu vàng cam.

“Vàng ơi.” Cô thì thầm, tay vuốt ve cái đầu xù. “Mày nghĩ chị trồng được rau không?”

Vàng ngẩng lên nhìn cô, đôi mắt nâu trong veo. Rồi nó thè lưỡi, liếm một cái vào mu bàn tay cô.

Lâm Hiểu bật cười. Tiếng cười vang lên trong buổi chiều quê yên tĩnh, làm mấy con chim trên rặng tre giật mình bay vụt lên.

Xa xa, từ nhà bà nội Giang, tiếng bà gọi vọng sang: “Niệm ơi, sang ăn cơm!”

Cô đứng dậy, phủi đất trên quần. Vàng lẽo đẽo theo sau.

Trên luống đất vừa bón xong, sương đêm bắt đầu xuống. Ngày mai, nắng lên, đất sẽ ấm. Và những hạt giống đầu tiên — gieo đúng cách lần này — sẽ được đặt xuống.

Lâm Hiểu ngoảnh lại nhìn vườn một lần nữa, rồi bước đi, lòng nhẹ tênh.