Chương 8Hũ sành

Hứa Niệm quyết định mở rộng vườn rau.

Rau dền cổ bán chạy như tôm tươi ở chợ phiên. Mấy bà còn đặt hàng trước, dặn cô tuần sau mang nhiều hơn. Cô tính nhẩm: hai luống rau không đủ, phải trồng thêm ít nhất năm luống nữa.

Nhưng hạt giống trong hũ sành đã gần hết. Cô đã chia cho mấy bà trong làng, còn lại chỉ đủ gieo thêm hai luống.

Cô ngồi nhìn hũ sành, chợt nhớ đến mảnh giấy bà để lại: “Hạt rau dền cổ, bà để dành mười năm.” Mười năm để dành, chắc bà còn giữ hạt ở đâu nữa.

Cô lật cuốn sổ của bà, tìm đến những trang cuối. Và cô thấy một dòng chữ nhỏ, viết bằng bút chì, mờ đến mức phải nghiêng dưới nắng mới đọc được:

“Dưới gốc khế sau nhà, hũ sành thứ hai. Hạt mướp hương, hạt bí đỏ, hạt đậu đũa. Để dành cho con.”

Tim Hứa Niệm đập thình thịch. Cô ôm cuốn sổ chạy ra sau nhà. Gốc khế già đứng sừng sững, cành lá sum suê, quả chín vàng rụng đầy gốc.

Cô quỳ xuống, dùng tay bới lớp lá khô. Đào được chừng một gang tay, tay cô chạm phải một vật cứng, tròn.

Một hũ sành nữa, to hơn hũ trước, nắp đậy kín bằng xi măng.

Cô khệ nệ bưng hũ vào nhà, dùng dao cạy nắp. Bên trong, ba gói giấy nhỏ, mỗi gói ghi tên bằng nét chữ bà: “Mướp hương”, “Bí đỏ”, “Đậu đũa”.

Kèm theo là một mảnh giấy: “Trồng xen quanh ao. Mướp leo giàn, bí bò đất, đậu leo cọc. Ba thứ này hợp nhau, như ba chị em.”

Hứa Niệm ôm hũ sành vào lòng, mắt cay xè. Bà ngoại của cô, đến lúc già yếu vẫn nghĩ đến chuyện trồng trọt, vẫn để dành hạt cho đứa cháu gái chưa biết bao giờ mới về.

“Bà ơi, cháu về rồi đây.” Cô thì thầm. “Hạt của bà, cháu sẽ gieo hết.”

Những ngày sau, vườn rau nhà Hứa Niệm thay đổi hẳn. Cô dựng giàn tre cho mướp leo, vun luống cho bí bò, cắm cọc cho đậu đũa leo. Chú Ba sang giúp dựng giàn, vừa làm vừa trêu: “Mày định mở nông trại thật à?”

“Vâng! Cháu định mở nông trại.” Hứa Niệm đáp, mắt sáng rực. “Nuôi cá, trồng rau, rồi… rồi đón khách thành phố về chơi.”

“Đón khách?” Chú Ba ngạc nhiên. “Khách nào?”

“Khách thành phố. Họ thích về quê câu cá, hái rau, ăn cơm quê lắm.” Cô hào hứng kể. “Cháu đọc trên mạng, người ta gọi là homestay.”

Chú Ba gãi đầu: “Hom… gì?”

“Homestay. Là nhà mình sửa sang lại, cho khách thuê ở vài ngày, ăn cơm cùng mình, đi câu cá, hái rau.”

Chú Ba im lặng một lúc, rồi gật gù: “Nghe cũng hay. Nhà mày ba gian, sửa lại là ở được. Nhưng mày có tiền không?”

Hứa Niệm cứng họng. Tiền tiết kiệm của cô đã vơi đi một nửa. Sửa nhà làm homestay tốn kém lắm.

“Để cháu tính.” Cô cười gượng. “Trước mắt cứ trồng rau nuôi cá đã.”

Những ngày sau, vườn rau nhà Hứa Niệm thay đổi hẳn. Cô dựng giàn tre cho mướp leo, vun luống cho bí bò, cắm cọc cho đậu đũa leo. Chú Ba sang giúp dựng giàn, vừa làm vừa trêu: “Mày định mở nông trại thật à?”

“Vâng! Cháu định mở nông trại.” Hứa Niệm đáp, mắt sáng rực. “Nuôi cá, trồng rau, rồi… rồi đón khách thành phố về chơi.”

Hai chú cháu hì hục cả buổi sáng mới dựng xong giàn mướp. Giàn tre cao hơn đầu người, chắc chắn, thẳng hàng. Hứa Niệm đứng ngắm, hài lòng gật gù: “Đẹp quá!”

“Đẹp gì mà đẹp.” Chú Ba lau mồ hôi. “Trồng cây thì phải chờ nó leo, chứ giàn đẹp mà cây chết thì cũng vứt.”

“Cháu biết rồi.” Cô cười hì hì, rồi chợt hỏi: “Chú Ba, hồi xưa bà cháu trồng mướp thế nào? Có bí quyết gì không?”

“Bí quyết gì đâu.” Chú Ba ngồi xuống gốc cây, đốt điếu thuốc. “Bà mày chỉ bảo: mướp thích nắng, thích nước, ghét úng. Trồng chỗ cao ráo, tưới đều, là nó lên ầm ầm.”

Hứa Niệm lấy sổ ra ghi chép cẩn thận. Chú Ba nhìn cô, bỗng thở dài: “Mày giống bà mày thật. Cái gì cũng ghi, cái gì cũng hỏi.”

“Cháu phải học chứ.” Cô cười. “Không học, làm sao giỏi bằng bà.”

“Rồi mày sẽ giỏi hơn bà.” Chú Ba nói, giọng chắc nịch. “Vì mày còn trẻ, còn dám nghĩ dám làm. Bà mày hồi xưa muốn làm homestay mà không dám.”

Hứa Niệm sững người: “Bà… bà cũng muốn làm homestay?”

“Ừ.” Chú Ba gật đầu. “Hồi đó có đoàn khách thành phố về quê, ở nhờ nhà bà một đêm, khen nhà bà đẹp, ao cá to. Bà mới nảy ra ý định. Nhưng hồi đó nghèo, không có tiền sửa nhà, đành thôi.”

Cô gái trẻ im lặng, nhìn giàn mướp mới dựng, lòng dâng lên một cảm giác lạ. Hóa ra, giấc mơ homestay không phải của riêng cô. Bà ngoại cũng từng mơ.

“Bà ơi.” Cô thì thầm. “Cháu sẽ làm thay phần của bà.”

Tối hôm đó, cô ra vườn tưới nước cho những hốc hạt mới gieo. Trăng non lên cao, soi bóng cô xuống luống đất. Đom đóm bay lập lòe quanh giàn mướp mới dựng, như những đốm lửa nhỏ.

Khoai nằm cạnh luống, thỉnh thoảng lại ngẩng lên nhìn đom đóm, rồi sủa một tiếng như muốn bắt. Hứa Niệm bật cười: “Đừng sủa, để chúng nó yên.”

Cô tưới xong, ngồi bệt xuống bờ luống, nhìn những hốc đất ẩm ướt dưới trăng. Cô chợt nghĩ: bà ngoại ngày xưa, có lẽ cũng từng ngồi thế này, nhìn những hốc hạt mới gieo, và mơ về một mùa bội thu.

“Bà ơi.” Cô thì thầm lần nữa. “Hạt của bà, cháu đã gieo. Bà phù hộ cho nó nảy mầm nhé.”

Gió đêm thổi qua, lá tre xào xạc, như tiếng bà đáp lời.

Chiều hôm đó, cô gieo hạt mướp, hạt bí, hạt đậu xuống đất. Mỗi hốc đất, cô đều vun vén cẩn thận, tưới nước mạch đều đặn. Khoai chạy loanh quanh, thỉnh thoảng lại thò mũi vào hốc đất, bị cô đẩy ra.

“Đã bảo không được đào mà!” Cô cốc nhẹ vào đầu nó.

Khoai ư ử, nằm xuống cạnh luống, thè lưỡi thở. Nắng chiều vàng óng rải lên lưng nó, óng ánh.

Hứa Niệm ngồi bệt xuống bờ luống, nhìn những hốc đất nâu phẳng phiu, bỗng mỉm cười. Cô có cảm giác như mình đang viết tiếp một câu chuyện mà bà ngoại đã bắt đầu từ lâu, chỉ là bà chưa kịp viết hết.

Giờ thì cô sẽ viết tiếp. Và viết thật hay.

Nhưng ý tưởng homestay cứ lởn vởn trong đầu cô. Tối nào cô cũng ngồi vẽ vời trên giấy: sửa lại ba gian nhà, gian giữa làm phòng khách, hai gian bên làm phòng ngủ cho khách, dựng thêm chòi lá bên bờ ao để khách ngồi câu cá…

Cô mang bản vẽ sang khoe Lục Trầm. Anh đang ở phòng khám, vừa tiêm xong cho một con mèo. Anh cầm bản vẽ, xem kỹ từng nét.

“Vẽ đẹp.” Anh nói. “Nhưng nhà cô tường vôi đã bong, nền gạch đã lún. Sửa lại tốn ít nhất năm mươi triệu.”

Hứa Niệm xịu mặt: “Nhiều thế ạ?”

“Ừ.” Anh trả bản vẽ lại. “Nhưng làm dần được. Sửa gian giữa trước, đón ít khách, lấy tiền sửa tiếp.”

Mắt Hứa Niệm sáng lên: “Đúng rồi! Làm dần! Anh thông minh thật!”

Lục Trầm nhìn cô, khẽ lắc đầu. Cô gái này, nghe đến tiền thì xịu mặt, nghe đến cách làm thì mắt sáng như đèn pha.

“Cô định lấy tiền đâu ra sửa gian giữa?”

“Em… em bán rau cá dành dụm.” Cô tính nhẩm. “Mỗi tuần bán được hơn một triệu, hai tháng là đủ sửa gian giữa.”

“Hai tháng.” Lục Trầm gật đầu. “Được. Tôi giúp cô sửa.”

“Thật ạ?” Hứa Niệm reo lên. “Anh biết sửa nhà à?”

“Biết chút.” Anh đáp gọn. “Hồi sinh viên đi làm thêm, phụ hồ ba tháng.”

Hứa Niệm nhìn anh, bỗng thấy người đàn ông này đúng là kho báu. Biết chữa bệnh, biết xem cá, biết lợp mái, giờ còn biết phụ hồ.

“Anh Lục, anh còn biết gì nữa không? Kể hết cho em nghe đi.”

“Không.” Anh quay đi, nhưng vành tai hơi đỏ.

Hứa Niệm cười khúc khích. Cô phát hiện ra một bí mật: mỗi lần ngượng, vành tai Lục Trầm lại đỏ lên. Rất đáng yêu.

Tối về, cô ngồi ghi sổ:

“Ngày… tìm thấy hũ sành thứ hai của bà. Bà để dành hạt cho cháu, như để dành cả một mùa vụ. Cháu sẽ gieo hết, không để phí một hạt nào. Và cháu sẽ sửa nhà, làm homestay như cháu mơ. Bà ơi, bà phù hộ cho cháu nhé.”

Cô đóng sổ, ra vườn nhìn những luống rau mới gieo. Dưới ánh trăng, đất nâu phẳng phiu, hứa hẹn những mầm xanh sắp nhú.

Khoai chạy đến, miệng ngậm một quả khế chín vàng, đặt xuống chân cô như dâng báu vật.

Hứa Niệm bật cười, xoa đầu nó: “Ngoan lắm. Mai chị thưởng cho miếng cá.”

Cô cắn một miếng khế. Chua chua, ngọt ngọt, thơm mùi nắng.

Vị quê hương, đúng là không đâu có được.