Chương 3Bà Lão Và Bánh Đậu Đỏ

Sáng hôm đó, người đầu tiên bước vào tiệm không phải Cố Trạch.

“Bà Liên!” Lâm Điềm reo lên, vội chạy ra đỡ túi vải trên tay bà lão. “Hôm nay bà đi chợ sớm thế?”

Bà chủ nhà của cô — bà Liên, bảy mươi hai tuổi, tóc bạc búi gọn sau gáy, áo bà ba màu nâu — phẩy tay: “Chợ gì mà chợ. Bà sang kiểm tra xem cô chủ có lười biếng không.”

“Mắt bà tinh thế, cháu lười một tí là bà biết ngay.”

“Chứ sao.” Bà Liên ngồi xuống chiếc ghế nhựa cạnh quầy, mắt liếc vào tủ kính. “Hôm nay có món mới à? Cái đĩa đỏ đỏ kia là gì?”

“Bánh đậu đỏ ạ. Cháu mới thử công thức tối qua.”

Bà Liên nheo mắt nhìn đĩa bánh một lúc lâu, rồi chỉ tay: “Lấy bà một cái. Ăn thử xem tay nghề cô đến đâu.”

Điềm đặt chiếc bánh lên đĩa sứ, rót thêm chén trà nóng — trà bà Liên mang sang cho cô tuần trước, bảo uống cho ấm bụng buổi sáng.

Bà lão cắn một miếng nhỏ, nhai chậm rãi, mắt lim dim. Điềm nín thở.

“Nhân đậu đánh chưa nhuyễn,” bà phán. “Còn lợn cợn. Với lại — nhạt. Cho thêm một nhúm muối nhỏ vào nhân, vị ngọt nó mới ‘dậy’ lên được.”

Điềm vội lấy cuốn sổ nhỏ sau quầy ra ghi chép. “Một nhúm muối… vâng ạ.”

“Bà nói cho mà biết,” bà Liên nhấp ngụm trà, giọng thong thả, “hồi trẻ bà làm bánh ở tiệm lớn trên phố, khách xếp hàng dài. Mấy đứa phụ bếp cứ hỏi bí quyết, bà có nói đâu.”

Điềm ngẩng phắt lên. “Bà từng làm thợ bánh ạ?”

“Biết chút chút.” Bà lão cười, nếp nhăn nơi khóe mắt xô lại. “Thôi, bà đi đây. Tiền bánh tính bằng chuyện — hôm nay bà kể hơi ngắn, nợ cô một chuyện dài vào hôm khác.”

“Bà cứ nợ thoải mái ạ, cháu không đòi đâu.”

Bà Liên xách túi vải đứng dậy, đi được hai bước lại quay lại, dúi vào tay Điềm một gói giấy nhỏ: “Đậu đỏ quê bà gửi lên. Ngon hơn đậu chợ nhiều. Làm lại mẻ khác đi, nhớ cho muối.”

Cầm gói đậu còn ấm hơi tay bà, Điềm đứng ở cửa nhìn theo bóng bà lão khuất dần trong nắng sớm. Cô ôm gói đậu vào lòng, mùi đậu mới thơm ngai ngái.

Chuông gió reo. Cố Trạch bước vào, thùng sữa trên tay, tóc còn ướt sương.

“Như mọi khi,” anh nói, mắt đã tìm đến khay bánh sừng bò.

“Như mọi khi,” Điềm đáp, tay thoăn thoắt gói bánh.

Hôm nay vết mực trên tay anh nhạt hơn — chỉ còn một vệt mờ ở đầu ngón trỏ. Điềm nhìn vệt mực, rồi nhìn anh, định hỏi gì đó lại thôi.

“Chúc một ngày đắt hàng,” anh nói khi ra về.

“Vâng! Anh cũng giao sữa thuận lợi!”

Cô đóng cửa tiễn anh, quay vào thì thấy tờ khăn giấy hôm qua đã được ai đó vuốt phẳng lại — góc mép cong được miết thẳng thớm. Điềm sững người một giây, rồi bật cười. Chắc là lúc cô quay đi lấy bánh, anh đã cúi xuống sửa lại.

Người đàn ông này, tỉ mỉ đến cả một tờ khăn giấy.

Khoảng chín giờ, chuông gió reo lần nữa.

Một bà lão khác bước vào — nhỏ nhắn, lưng hơi còng, tay chống gậy tre. Tóc bà bạc trắng, búi thấp, cài chiếc kẹp tóc hình hoa đã cũ sờn. Bà đứng trước tủ kính, mắt dừng lại ở đĩa bánh đậu đỏ.

“Cho tôi một cái bánh đậu đỏ,” bà nói, giọng khàn khàn nhưng rõ ràng.

Điềm gói bánh, chợt để ý — đây là lần thứ ba trong tuần bà ghé tiệm. Lần nào cũng đúng một chiếc bánh đậu đỏ, lần nào cũng trả tiền chẵn không cần thối.

“Bà ơi,” Điềm đánh bạo hỏi khi đưa túi bánh, “bà thích bánh đậu đỏ lắm ạ?”

Bà lão đón lấy túi bánh, ôm khư khư trước ngực như ôm một thứ quý giá.

“Hồi ông nhà tôi còn sống,” bà nói, mắt nhìn xa xăm ra ngoài cửa kính, “sáng chủ nhật nào ông cũng dậy sớm, đi bộ qua hai con phố mua bánh đậu đỏ về cho tôi. Ông bảo, bánh phải ăn nóng mới ngon.”

Bà cười — nụ cười móm mém, hiền hậu.

“Ông đi được ba năm rồi. Giờ tôi tự đi mua. Ăn một mình, nhưng vẫn thấy ngon.”

Điềm siết chặt mép tạp dề.

“Bà ơi,” cô nói khẽ, “bà ngồi đây ăn nhé? Cháu pha trà nóng. Bánh đậu đỏ ăn kèm trà mới đúng vị.”

Bà lão nhìn cô một lúc, rồi gật đầu, ngồi xuống chiếc ghế nhựa bà Liên vừa ngồi ban nãy.

Điềm pha một ấm trà mới, đặt lên bàn cùng đĩa bánh. Cô còn lén bỏ thêm vào đĩa một chiếc bánh quy bơ hình hoa — mẻ cô nướng sáng nay.

Hai bà cháu ngồi đối diện nhau trong tiệm bánh thơm mùi bơ. Bà lão ăn chậm rãi, từng miếng nhỏ, uống từng ngụm trà nóng. Ngoài cửa kính, nắng sớm đã lên cao, rải vàng khắp mặt đá con hẻm.

“Hồi trẻ, ông nhà tôi hay quên mang tiền khi đi mua bánh,” bà kể, mắt cười tít lại. “Lần nào tôi cũng phải ra tiệm chuộc ông về. Ông cứ gãi đầu: ‘Già rồi mà còn để vợ đi chuộc, xấu hổ chết đi được.’ Nhưng mà vui.”

Điềm rót thêm trà vào chén bà. Hơi trà bốc lên, làm mờ đi nếp nhăn trên gương mặt già nua — trông bà trẻ lại đến mấy tuổi.

“Bánh hôm nay ngon hơn hôm qua,” bà nói bỗng nhiên. “Nhân mịn hơn.”

Điềm giật mình. “Bà nhận ra ạ?”

“Ăn ba mươi năm bánh đậu đỏ, không nhận ra mới lạ.” Bà lão nháy mắt tinh nghịch. “Cô bé làm bánh có tâm. Ông nhà tôi mà còn, chắc ông cũng thích tiệm của cô.”

Bà đứng dậy, chống gậy ra về. Đến cửa, bà quay lại:

“Tuần sau tôi lại đến.”

“Vâng ạ! Cháu đợi bà!”

Điềm đứng ở cửa, nhìn bóng lưng còng nhỏ bé khuất dần sau khúc quanh. Tay cô vẫn còn hơi ấm của túi bánh vừa trao.

Tối hôm đó, Tô Tô ập vào tiệm như một cơn lốc.

“Chết mất thôi!” Cô bạn thân của Điềm quăng túi xách lên ghế, ngồi phịch xuống. “Sếp chị hôm nay lên cơn, bắt cả phòng làm lại báo cáo ba lần! Ba lần!”

Điềm lặng lẽ đặt trước mặt bạn một đĩa bánh sừng bò còn ấm và một ly sữa nóng.

Tô Tô cắn một miếng bánh to, nhai ngấu nghiến, rồi thở hắt ra một hơi dài.

“Ngon… Sống lại rồi.”

“Ăn từ từ, nghẹn bây giờ.”

Tô Tô vừa ăn vừa lướt điện thoại. Bỗng cô reo lên, giơ màn hình ra trước mặt Điềm:

“Này này, mày xem! Bộ truyện tranh đang hot nhất mạng này — nữ chính bán bánh ngọt, cười có lúm đồng tiền y chang mày luôn!”

Điềm liếc qua màn hình. Trên đó là nét vẽ một cô gái trong tiệm bánh, mái tóc buộc cao, má lúm đồng tiền.

“Trùng hợp thôi,” cô cười. “Người có lúm đồng tiền thiếu gì.”

“Nhưng mà giống thật mà!” Tô Tô phóng to hình. “Tác giả này bí ẩn lắm, bút danh chỉ có một chữ… để xem… không công khai mặt mũi gì cả. Fan đồn ầm lên mà ổng chẳng bao giờ lộ diện.”

Điềm nhìn bức vẽ thêm một lúc. Không hiểu sao, tim cô đập nhanh hơn một nhịp.

“Thôi kệ người ta,” cô đứng dậy dọn đĩa. “Ăn xong chưa? Ăn xong thì về, mai còn đi làm.”

“Biết rồi, bà cụ non.” Tô Tô vươn vai đứng dậy, xoa đầu chú Cam đang nằm trên quầy. “À này — anh giao sữa của mày dạo này sao rồi?”

“Anh Trạch nào của tao.”

“Thôi đi, ngày nào cũng mua đúng một cái bánh, cười với mày như thế —” Tô Tô nháy mắt. “Tao đánh hơi thấy mùi gian tình.”

Điềm đỏ mặt, đẩy bạn ra cửa: “Về đi! Muộn rồi!”

Tiễn Tô Tô xong, Điềm tắt bớt đèn trong tiệm, chỉ để lại một ngọn đèn vàng ấm trên quầy. Cô ôm chú Cam vào lòng, đứng ở cửa nhìn ra con hẻm.

Đối diện, ô cửa sổ căn gác nhỏ vẫn sáng đèn — một vệt vàng ấm hắt ra ngoài màn đêm, in bóng một dáng người đang cúi xuống bàn, vai hơi rung theo nhịp gì đó rất khẽ.

Điềm bất giác vẫy tay với ô cửa sổ, dù biết chẳng ai nhìn thấy.

Đúng lúc ấy, ánh đèn bên kia vụt tắt.

Cô sững người, rồi bật cười một mình. Trùng hợp thôi — người ta đi ngủ đúng lúc cô vẫy tay, thế thôi.

Nhưng không hiểu sao, cô cứ đứng đó thêm một lúc lâu, ôm con mèo ấm sực trong tay, nhìn ô cửa sổ đã tối đen mà khóe miệng vẫn cong lên.

Đêm nay, con hẻm yên tĩnh lạ thường. Chỉ còn mùi bơ vương lại trong tiệm, và tiếng chú Cam ngáy khò khò trong lòng cô.